Chatten is kwebbelen door middel van het uitwisselen van één-regelige berichtjes. We behandelen we het échte chatten (en de bijbehorende software), en iets wat meestal wel ‘chatten’ wordt genoemd, maar dat strikt genomen niet is, namelijk MSN-en.

Chatten met een IRC-programma
Zoals e-mail de standaard is om brief-achtige teksten uit te wisselen, zo is IRC (Internet Relay Chat) de standaard om chat-berichtjes uit te wisselen. Om te e-mailen gebruik je een e-mail programma (zoals Outlook of Eudora) en om te chatten gebruik je een IRC-programma (zoals mIRC of Ircle).

Op IRC zijn honderdduizenden chat-kanalen beschikbaar, waaraan je kunt deelnemen met een IRC-programma. Populaire programma’s zijn bijvoorbeeld: mIRC voor Windows-gebruikers en Ircl voor Mac en iMac-gebruikers.

Het voordeel van dit soort programma’s, behalve dat ze contact kunnen maken met IRC, is dat ze de gebruiker allerlei handige hulpmiddelen bieden om het chatten te veraangenamen. Bijvoorbeeld met verschillende kleuren voor verschillende boodschappen, en de mogelijkheid om terugkerende stukjes tekst op te slaan onder een toets. Dat scheelt tikwerk.

Basisschoolkinderen maken meestal nog weinig gebruik van IRC, maar naarmate ze ouder worden neemt dat toe. Ze doen het dan thuis, omdat er op scholen meestal geen IRC-software geïnstalleerd is.

Chatten op websites (met Java-applets)
Rechtstreeks chatten via het web is niet mogelijk. Hoe komt het dan dat kinderen tóch lijken te chatten op websites als die van TMF.nl, Kaboem.nl en Jeugdjournaal.nl? De manier waarop dit gebeurt, is via een trucje. Namelijk: een zogenaamde Java-applet.

Een Java-applet is een programmaatje (geschreven in de programmeertaal Java) dat automatisch geladen wordt wanneer je een chat-pagina via het web opvraagt. In feite is zo’n Java-applet een heel klein IRC-programmaatje (zie boven) dat de gebruiker toegang biedt tot IRC. Het lijkt dus alsof je nog steeds op het web zit, maar dat is niet zo. De Java-applet draait namelijk in een apart venster.

Als kinderen op school kunnen surfen, kunnen ze ook chatten via de hier genoemde route (tenzij er een filter is geïnstalleerd dat de toegang tot deze websites blokkeert).

Alarmknop?
Enige tijd geleden is gesproken over een alarmknop, die chat-aanbieders beschikbaar zouden moeten stellen. Minister Donner van Justitie is daar bijvoorbeeld een groot voorstander van. Het idee is dat kinderen met zo’n knop de beheerder (chat-operator) zouden moeten kunnen waarschuwen, als er iets alarmerends op de chat gebeurt.

Die knop is er niet, en zal er niet komen ook. Om te beginnen is het technisch onuitvoerbaar. Chatten gebeurt via IRC en IRC biedt domweg geen mogelijkheden voor knoppen, etc. Alleen voor het heen en weer zenden van regeltjes tekst. Web-pagina’s kunnen wél knoppen bevatten, maar web-pagina’s lenen zich weer niet om te chatten.

De enige mogelijkheid zou dus zijn om beide technologieën te combineren: chatten via IRC en alarmeren via de bijbehorende web-pagina. Maar lang niet elk IRC-kanaal hééft een bijbehorende web-pagina...

Het belangrijkste probleem blijft echter dat een volwassene met kwaad in de zin gewoon kan doen alsof hij een kind van 12 is. Daar kan geen alarmknop tegenop.